[Anatomia Pająka] - Poznaj ją i Ty

[Blackmane]

Witam was moi drodzy. Dzis przedstawie wam jak zbudowany jest pajak. Wyklad ten skierowany jest do poczatkujacych pajeczarzy, choc i tym bardziej zaawansowanym przypomni pare istotnych spraw.

Zacznijmy od tego jak zbudowany jest pajak. Ponizsze zdjecia pomoga wam okreslic najwazniejsze organy.

http://lcs.net.pl/spider/samica.jpg

Zacznijmy od pocztku.

Nogoglaszczki - to narzady urzywane przede wszystkim do lapania zdobyczy jak i jej przytrzymywania. To one biora czynny udzial w momencie ataku, jak i przy konsumpcji.

Labium - to otwor gebowy pajaka. Swego rodzaju odpowiednik naszego otworu gebowego. Po wstrzyknieciu dozy jadu prze pajakia, nastebuje wpuszczenie do ciala ofiary enzymow traweinnych zawartych w slinie, ktore rozpuszczaja organy wewnetrzne tworzac plynn, ktory jest wsysany prze pajaka za pomoca labium.

Sternum - to inaczej mowiac korpus, a scislej mowiac spodnia czesc karapaksu. Sternum to miejsce gdzie wszystkie odnoza kroczne lacza sie ze soba.

Plucotchawki - jeden z najwazniejszych organow u pajaka. Tak jak czlowiek posiada pluca, tak pajak posiada plucotchawki do wymiany gazowej. Plucotchawki zbudowane sa z 23-25 blaszek ulozonych jedna na drugiej. Powietrze jest wciagane do srodka i dochodzi do cyrkulacji wewnetrznej powietrza, gdzie limfa (krew pajaka) jest zaopatrzona w tlen.

Epigynum - to inaczej narzady rodne samicy. Dzieki nim dochodzi do zaplodnienia w wyniku ktorego w pozniejszym okresie zostaje zlozony kokon.

Otwor tchawczy - Podobnie jak plucotchawki bierze udzial w wymianie gazowej.

Kadziolki przedne - narzady odpowiedzialne za tworzenie sieci. Dzieki nim wypuszczany jest strumien specjalnej substancji bialkowej, ktora zastyga tworzac siec.

http://lcs.net.pl/spider/samiec.jpg

Meskie organy rozrodcze - na koncach nogoglaszczek samiec posiada narzady rozrodcze - tzw bulbusy, ktore biora czynny udzial w zaplodnieniu samicy

Helicery - to szczeki pajaka zaopatrzone wkly jadowe. Sluza one do pobierania pokarmu jak i usmiercania.

Pajak posiada procz nogoglaszczek osiem odnozy krocznych potocznie zwanych nogami, dzieki kotrym moze sie poruszac.

Oczywiscie jak juz zauwazyliscie pajaka mozna podzielic na dwie umowne czesci. Pierwsza z nich to karapaks, czyli odcinek glowotulowia, drugi zas to odwlok.

Skoro zaznajomilismy sie z organami zewnetrzynymi pajaka, skupmy sie teraz na jego wnetrzu.

http://lcs.net.pl/spider/wewn.jpg

Uklad oddechowy

Powietrze dostaje sie do ciala pajaka za pomca przetchlinek do plucotchawek, gdzie nastepuje wymiana gazowa. Powietrze miesza utlenia limfe (krew), ktora z kolei zaopatruje w tlen cale cialo pajaka.

Uklad pokarmowy

Po ataku pajak przytrzymuje ofiare nogoglaszczkami, usmiercajac ja za pomoca klow jadowych. W tym samym czasie specjalne enzymy rozpuszczaja wnetrznosci ofiary. Ten plynny pokarm jest "wsysany" przez pajaka. Z okarmu pobierane sa wszelkie substancej odzywcze, ktore sa rozprowadzane po ciele (w szczegolnosci bialko). Reszta niestrawionej materii zostaje usunieta za pomoca odbytu, oczywiscie odchody pajaka maja postac plynna badz tez polplynna.

Uklad krwionosny.

Limfa (krew pajaka) krazy w calym organizmie, choc jej glowne skupisko wystepuje w odwloku, to tam dochodzi do utlenienia krwi za pomoca powietrza pobranego przez plucotchawki. Natleniona limfa znow obmywa narzady wewnetrzne pajaka dotleniajac je.

Uklad nerwowy

Uklad nerwowy pajaka mozna by rzec jest ubogi. Po spodniej czesci karapaksu w stemum znajduje sie pien glowny ukladu nerwowego, tam zbiegaja sie wszystkie nerwy. Nerwy dochodza do najwazniejszych organow w ciele pajaka, jednak ich liczebnosc w odwloku jest bardzo nikla. Czesc nerwow jest sprzezona z oczami pajaka, ale o tym pozniej.

Gruczoly przedne

Dzieki nim pajak moze produkowac siec. Za pomoca bodzca nerwowego kadziolki zaczynaja pracowac uwalniajac porcje plynnego bialka, ktore zastyga w bardzo szybkim czasie tworzac mocna, lecz elastyczna substancje zwana przedza.

Zenski uklad rozrodczy

W ukladzie rozrodczym samicy dochodzi do zaplodnienia, a takze do przemian, ktore w efekcie maja na celu poczecie nowych pajakow. Samica po zaplodnieniu (czas ten zalezy od gatunku) jest gotowa do zlozenia kokonu. Kokon jest to swego rodzaju worek w ktorym rozwija sie material genetyczny - nimfy, ktore po okreslonym uplywie czasu przeksztalcaja sie w male pajaczki.


Pomowmy teraz o wzroku pajaka bo zapewne was to ciekawi.

http://lcs.net.pl/spider/eyes.jpg

Oczy pajakow sa oczami prostymi inie sa tak zlozone jak oczy ludzkie. Dlatego jakosc w wypadku pajaka jest nadrabiana iloscia. Pajaki posiadaja kilka typow oczu, ktore odpowiedzialne sa za inne funkcje, choc i tak bardzo daleko im do perfekcji jaka osiagnelo cialo ludzkie.

Oczy boczne maja najwiekszy kat widzenia. To one odbieraja ruch z otoczenia.
Oczy przednie wewnetrzne odbieraja ostrosc obrazu jak rowniez pewne dozy barw.
Oczy przednie zewnetrzne maja funkcje lornetki, z ich pomca pajak moze poslugiwac sie tzw wzrokiem "dalekim" (w wypadku pajaka sa to i tak bardzo male odleglosci)


Byc moze artykol ten wyda wam sie smieszny, byc moze dla kilkorga z was bedzie urozmaiceniem, byc moze. Jednak dla tych ktorzy przygode z pajakami rozpoczynaja bedzie dobrym materialem by na poczatek wiedziec troszke o tych niezwyklych zwierzetach.

----------------------------------------------------------------------------------

Oryginalnie waidomość ta powstała 2005-05-04, 13:52 na forum arachnea.pl. Podziekowania dla Roberta P., ktory swoimi wykladami zainspirowal mnie w owym czasie do napisania tego tekstu.

[Max116]

dokładnie troszkę więcej :wink: najlepiej troszkę wziąć w cudzysłów 8) pozdrawiam

[BakuBak]

mam bardzo powazne zastrzerzenia merytoryczne do tego arta , jak tylko ruszy wpelni sprawna strona główna bedzie tam opis anatomi duzo dokładniejszy i poprawny . a tym czasem wszystkich chetnych zapraszamna stronę www.mojptasznik.jestsuper.pl do działu anatomia wcelu porownania informacji zawartych w obu opisach .


wymieniając pare pierwszych błędów ( doslownie pare!!!! a jest ich pełno )


Labium - to otwor gebowy pajaka

nieprawda !! labium to WARGA !!

Stemum - to inaczej mowiac korpus, a scislej mowiac spodnia czesc karapaksu.

nie steamum tylko STERNUM i jest to nie korpus i nie dolna cześc karapaksu ( hoć jest na " spodzie " ) to jest MOSTEK



Otwor tchawczy

jest kaczi trędi , jazzy czyjaktam teraz modnie bo sie juz pogubiłem :]

[Blackmane]

Sternum - zgadza się. Art był przeze mnie ponownie przepisywany z mojego screena sprzed kilkunastu miesięcy gdzie zlane były litery r i n. Poprawione.

Co do Labium to z punktu lingwistycznego i znaczeniowego słowo oznacza wargę i w j. angielskim część ta jest tak oznaczania, ale twierdzenie że pająk ma wargi - dosłownie - jest strasznym błędem.

[BakuBak]

prosze nie zaczynaj tej dyskusji , i prosze sprawdz łacine zanim zaczniesz sprawdzac angielski ,

tak pająki ( tak samo jak komar , mucha pszczoła i wszelkie inne badziewie ) mają wargi i prosze nie rozpoczynajmy kolejnej kłutni .

[Blackmane]

Kłótni? O co ci chodzi. Łacina nie jest mi obca tak samo jak angielski, myślałem że to wiesz. Tak jak powiedziałem nazwa ta obowiązuje oczywiście. Spotyka się ja przy nazewnictwie angielskim, łacińskim także, ale nie mylmy ludziom poglądu i nie mówmy że ptaszniki mają wargi w takim rozumieniu w jakim jest to spotykane. Pomimo to w większości podręczników mniejszego lub większego formatu jest uznawana za poprawną. Nazwa tak przyjęta jest odpowiednia, nie neguję tego pod żadnym względem, jednak dla początkującego terrarysty określenie "warga" przy nie znajomości tematu będzie prowadzić do błędnego interpretowania, bo każdy z poczatkujących będzie szukał nie tego co trzeba :) Przykładowo patrząc na endyty. Dla ścisłości warga - tak, wargi - nie. Kłótnie nie jest akurat moją domeną i w żadnym wypadku żaden post zamieszczany przeze mnie nie miał na celu wywoływania kłótni. Dziwi mnie że tak to postrzegasz. Czemu?

Tak jak napisałem wargi w znaczeniu dosłownym, czyli takim jakie znamy, to nie do końca jest prawda i może ludziom namieszać w głowach.

[416rafal]

Wydaje mi sie ze powinno sie rozwijac wiedze uzytkownikow dlatego nalezy uzywac poprawnych biologicznie nazw mimo ze moze to byc mylace (jak z plucami :) ) Dlatego poprawnie napisac jest ze "otwor gebowy pajaka znajduje na dnie przedsionka ograniczonego od przodu przez warge gorna(labrum) a od tylu przez warge dolna(labium)"
/ na podstawie E. Grabdy i Cz. Jury

[BakuBak]

Labium jest częscia anatimiczną i rozwojową i występuje u BARDZO wuely bezkręgowców , jest to prawda ogulnie przyjeta do której NIGDZI w podreczniku do biologi nie znajdziesz innego określenia , albo wogule bedzie on pomijał jej występowanie jako element zbyt szczegułowy ALBO napisze ze jest to WARGA lub LABIUM co znaczy to samo i w tym właśnie znaczeniu jest uzywane ,

[sajdak]

Jest to moja pierwsza wypowiedź na tym forum, więc ładnie powiem wszystkim: Dzień Dobry! :D
Pozwolę sobie zauważyć, że termin płucotchawka został zastąpiony terminem - płuco. Choć oprócz funkcji zbyt wiele ze sobą wspólnego nie mają :P

Informacje te zaczerpnąłem z podręcznika do biologii, wyd. WSiP, pod redakcją Andrzeja Czubaja, część 1 tom II, str. 134, Ryc. 10.155. (zakres rozszerzony oczywiście :D ) oraz innych źródeł- są one jednak trudne do udokumentowania, gdyż w większości to przekazy słowne :]

EDIT: myliłem się- płucotchawki oczywiście :P

[Yedaai]

Witaj na forum.
http://www.arachnea.org/viewtopic.php?t=2615&start=0 radze poczytać ten temat - ciekawa dyskusja na temat sposobu oddychania u pająków :wink:

[Mizzrym]

Pozwoliłem sobie na małe poszerzenie wiedzy na temat układu nerwowego...

Układ Nerwowy wykazuje różne stopnie koncentracji, zależne od redukcji liczby segmentów odwłoka. Mózg składa się z protocerebrum (zwoje unerwiające oczy) i tritocerebrum. Protocerebrum unerwia oczy, tritocerebrum szczękoczułki, reszta głowotułowia jest unerwiana przez duży zwój podprzełykowy. Większość parzystych zwojów brzusznych przesuwa się w rozwoju pajęczaków ku przewodowi i łączy je w jeden zwój podprzełykowy. Konektywy łączące mózg ze zwojem podprzełykowym są krótkie i grube, tak że przełyk niewielkim otworem przebija się przez obrączkę okołoprzełykową.

A także dodam coś od siebie:

Włoski czuciowe - rozmieszczone są na całym ciele, zwłaszcza na odnóżach. Odbierają wrażenia dotykowe, wyczuwają ruchy powietrza (również dźwięki, choć ich nie słyszą). Włoski powstają z pojedyńczych komórek naskórka. Ich podstawy są rozszerzone, tkwią w zagłębieniach oskórka, otoczonych niskimi cokołami. Mają kanały wewnętrzne. U podstaw kontaktują się z komórkami zmysłowymi, które wysyłają wypustki wchodzące do kanałów.

Narządy szczelinowate - są to zagłębieniami w pokryciu ciała, przykrytymi cienką błoną oskórkową, szczelinowato wpukloną do zagłębienia. Do błony, od strony naskórka, dochodzi wyrostek komórki zmysłowej. Występują pojedyńczo lub w zespołach, w różnej lczbie, na tagmach i odnóżach. Informują o napięciu oskórka w trakcie ruchów, są więc proprioreceptorami.

Nieco też na temat tworzenia sieci:

Nić pajęcza jest utworzona z wielu podjednostek - cieńszych nitek. Gruczoły przędne wydzielają materiał na nici w postaci płynnej, która w powietrzu, pod wpływem enzymów krzepnie. Głównym składnikiem pajęczyny są kompleksy albumin, złożone z alaniny i kwasu glutaminowego. Taka nić wytrzymuje obciążenie ok. 40 - 261 kg/l mm2 [kwadratowego].

Tekst został opracowany* przeze mnie na podstawie podręcznika "Bezkręgowce", Czesława Jura, 1996 Wydawnictwo Naukowe PWN.

*Opracowany, nie zerżnięty żywcem z książki.